Przeglądaj
Ostatnie zgłoszenia
Teraz wyświetlane 1 - 5 z 267
- PozycjaList odpustowy duchaka Jana de Steynovia. W sprawie zaginionego druku Konrada Baumgartena z 1498 r.(Polska Akademia Umiejętności, 2024) Zimny, MateuszW 1935 r. Aleksander Birkenmajer opublikował informację o odnalezieniu w Bibliotece Ordynacji Krasińskich w Warszawie nieznanych, próbnych odbitek druku wykonanych w warsztacie Konrada Baumgartena. Był to wydany w 1498 r. w Gdańsku list odpustowy duchakaJana de Steynovia. Cenne fragmenty druku zostały bezpowrotnie utracone na skutek spalenia biblioteki przez Niemców. Analiza działalności odpustowej Zakonu Ducha Świętego, a w szczególności śląskich duchaków na Pomorzu Gdańskim i w Prusach Zakonnych w początkach XVI w., rzuca nowe światło na okoliczności powstania listu. Zidentyfikowane dwa inne listy odpustowe Jana Steynera, prepozyta ze Ścinawy, w tym niemal nieznany druk z 1517 r., pozwalają na identyfikację jego osoby z wystawcą listu z 1498 r., a także rekonstrukcję treści listu i weryfikację dotychczasowych, funkcjonujących w literaturze przedmiotu, błędnych ustaleń. Dodatkowo, zachowany w późniejszych drukach Baumgartena z lat 1499-1501 drzeworyt z ozdobnym inicjałem, zawierający ornament podwójnego krzyża duchackiego, daje podstawy do postawienia hipotezy o jego wykorzystaniu w produkcji zaginionego druku z 1498 r.
- PozycjaOchrona danych osobowych i dóbr osobistych(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie Wydawnictwo Naukowe, 2023) Kroczek, PiotrRozdział ks. Piotra Kroczka omawia znaczenie ochrony danych osobowych i dóbr osobistych we współczesnym społeczeństwie oraz w Kościele katolickim w Polsce, wskazując na konieczność silnej ochrony osoby fizycznej także w kontekście postępowań kanonicznych dotyczących wymierzania sprawiedliwości i ochrony małoletnich. Autor podkreśla, że regulacje w tym zakresie nie mogą być traktowane jako przeszkoda, ponieważ działania na rzecz sprawiedliwości, ochrony małoletnich oraz ochrony danych i dóbr osobistych mają wspólną aksjomatyczną podstawę w przyrodzonej i nadprzyrodzonej godności człowieka, uznawanej również w prawie polskim. Rozdział wyjaśnia kluczowe pojęcia dotyczące danych osobowych i dóbr osobistych w ujęciu kanonicznym i cywilnym, odwołując się m.in. do Dekretu ogólnego KEP z 2018 roku oraz RODO, a także wskazuje podstawy prawne, które mogą być wykorzystane do ich skutecznej ochrony w praktyce kościelnej.
- PozycjaPrawa i obowiązki duchownego w kanonicznym postępowaniu karnym(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie Wydawnictwo Naukowe, 2023) Mazur, KarolinaRozdział Karoliny Mazur przedstawia w syntetycznej formie status procesowy duchownego w kanonicznym postępowaniu karnym, ukazując jego prawa i obowiązki na tle obowiązujących regulacji kodeksu prawa kanonicznego z 1917 roku oraz kodeksu Jana Pawła II z 1983 roku. Autorka przypomina, że proces karny w Kościele obejmuje dochodzenie wstępne (kan. 1717–1719 KPK z 1983 roku) oraz zasadnicze postępowanie w trybie karno‑administracyjnym i karno‑sądowym (kan. 1720–1728), przy czym w sprawach nieuregulowanych następuje odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów o procesie w ogólności i zwyczajnym procesie spornym, z uwzględnieniem szczególnych norm dotyczących dobra publicznego (kan. 1728 § 1). Wskazuje, że w fazie dochodzenia wstępnego duchowny posiada status podejrzanego, natomiast od wniesienia aktu oskarżenia do prawomocnego rozstrzygnięcia – status oskarżonego, co wiąże się z określonym katalogiem uprawnień, w szczególności prawem do obrony, oraz obowiązków wynikających z wagi zarzucanych czynów, zwłaszcza przestępstw przeciwko obyczajom, w tym nadużyć seksualnych wobec małoletnich, zaliczanych do najcięższych przestępstw w prawie kanonicznym.
- PozycjaZawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa w polskim porządku prawnym(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie Wydawnictwo Naukowe, 2023) Andrzejewski, MaciejRozdział Macieja Andrzejewskiego omawia instytucję zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa w polskim procesie karnym, osadzając ją w ramach zasady legalizmu z art. 10 § 1 kpk, która zobowiązuje organy ścigania do wszczęcia i prowadzenia postępowania przygotowawczego, a oskarżyciela publicznego – do wniesienia i popierania oskarżenia o czyn ścigany z urzędu. Autor podkreśla, że skuteczność zwalczania przestępczości zależy nie tylko od aktywności samych organów, lecz także od współpracy społeczeństwa, zakorzenionej już w starożytnych instytucjach „actio popularis” i „grafé”, dziś rozumianych jako podmiotowe prawo obywatela do sądu. Analizuje czynniki warunkujące intensywność tej współpracy – świadomość i kulturę prawną, postrzeganie organów ścigania (jako narzędzia represji lub gwaranta porządku publicznego), a także poziom poczucia zagrożenia przestępczością – wskazując, że im większa legitymizacja organów, tym aktywniejsze współdziałanie obywateli. W tym kontekście zawiadomienie o przestępstwie jawi się jako kluczowy zewnętrzny kanał przekazywania informacji, zwłaszcza w sprawach naruszających dobra prawne małoletnich, uzupełniający informacje uzyskane w wyniku własnej działalności organów ścigania.
- Pozycja„Nieskazitelna stanowczość” ustawodawcy w obliczu przestępstw pedofilii popełnionych przez osoby konsekrowane. Uwagi praktyczne(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie Wydawnictwo Naukowe, 2023) Michowicz, PrzemysławRozdział o. Przemysława Michowicza ukazuje, jak reforma księgi VI kodeksu prawa kanonicznego, dokonana konstytucją apostolską „Pascite gregem Dei”, rozszerzyła odpowiedzialność karną na wszystkie osoby konsekrowane, nie tylko duchownych, w odniesieniu do przestępstw pedofilskich wobec małoletnich oraz dorosłych bezbronnych. Autor wskazuje, że nowa hipoteza kan. 1398 § 2 KPK z 2021 roku obejmuje osoby konsekrowane aktywnie zaangażowane w duszpasterstwo, wychowanie i edukację dzieci, młodzieży oraz osób niepełnosprawnych, grożąc im karą pozbawienia wszelkich urzędów i innymi sprawiedliwymi sankcjami za czyny pedofilskie ujęte w zamkniętym katalogu § 1. Podkreśla, że przepis ten jest owocem ponad dziesięciu lat prac legislacyjnych i poszukiwania optymalnych rozwiązań w materialnym prawie karnym Kościoła, łącząc dotychczasowe regulacje w spójną konstrukcję, która ma zapewnić „nieskazitelną stanowczość” ustawodawcy wobec przestępstw pedofilii. Autor zwraca także uwagę na precyzję terminologiczną (np. wybór określenia „bezbronny” zamiast „bezradny”) jako istotny element skutecznej ochrony osób szczególnie narażonych.