REPOZYTORIUM UPJP2 - etykieta
 

Najnowsze publikacje

Pozycja
Wymiar eklezjalny sakramentu pokuty w teologii ks. Giovanniego Moiolego
(2026) Węgrzyn, Jacek; Kasprzak, Dariusz; Mejzner, Mirosław; Kieling, Michał; Wysocki, Michał
Dysertacja doktorska, w oparciu o źródła opublikowane, jak i rękopisy, bada zagadnienie sakramentu pokuty z perspektywy eklezjalnej w ujęciu teologicznym ks. Giovanniego Moiolego. Pierwszy rozdział dedykowany paradoksalnej figurze ochrzczonego grzesznika stanowi fundament oraz założenie dla logiki procedowania kolejnych rozdziałów pracy. Tożsamość ochrzczonego grzesznika nie sprowadza się po prostu do człowieka, który zgrzeszył, ale również pozostaje problematyczna w związku ze świętością Kościoła, którego stał się członkiem przez niewymazywalny chrzest. Rozdział drugi podejmuje się rozwiązania owego dylematu przez historyczną percepcję mandatu odpuszczania grzechów przekazanego przez Chrystusa wspólnocie Jego uczniów. W rozdziale trzecim ukazany jest Kościół, depozytariusz przebaczenia w imię Jezusa i daru Jego Ducha, który poruszony dogłębnie prośbą swoich własnych członków o przywrócenie utraconej komunii, weryfikuje i określa na drogach historii istotę (żal za grzechy, wyznanie grzechów, zadośćuczynienie) oraz formę ich nawrócenia. Ostatni rozdział analizuje figurę reprezentatywnego szafarza kościelnego przebaczenia, charakter jego posługi, która prowadzi zarazem do pojednania z Bogiem i Kościołem, aby uobecniała się tajemnica Chrystusowego odpuszczenia grzechów i pokoju, jako konstytucja i misja Jego Kościoła.
Pozycja
Fascynacja Krakowem w malarstwie Izy Delekty-Wicińskiej
(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie, 2026) Szweda, Piotr
Iza Delekta-Wicińska urodziła się w 1921 roku w Wadowicach, zmarła w 2023 roku w Krakowie. Studiowała na krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, a równolegle uczyła się w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Krakowie, uzyskując w efekcie dyplom aktorski. Przez wiele lat jako aktorka Teatru Bagatela występowała także w Teatrze Rozmaitości i Teatrze Młodego Widza. Należała do Związku Polskich Artystów Plastyków. Jej obrazy wielokrotnie były nagradzane w konkursach w Polsce i za granicą. Jednym z jej ulubionych tematów był Kraków. Fascynację tym miastem ukazywała w licznych pracach wykonywanych różnymi technikami: oleju na płótnie, akwareli, gwaszu, a także drzeworycie, linorycie i rysunku. Tworzyła autoportrety, portrety rodzinne, teatralne, obrazy religijne, martwe natury, sceny rodzajowe, akty, krajobrazy i pejzaże marynistyczne. Jej prace cechuje lekkość, z jaką poruszała się między realizmem, a ekspresyjnymi formami balansującymi na granicy abstrakcji.
Pozycja
Depozyt Tarnowskich z Dzikowa w Muzeum Narodowym w Krakowie w okresie drugiej wojny światowej i pierwszych dekadach powojennych
(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie, 2026) Spodaryk, Adam
W artykule przeanalizowano wojenne i powojenne losy części zbioru malarstwa zgromadzonego przez przedstawicieli rodu Tarnowskich z Dzikowa, która jako trzy depozyty trafiła do Muzeum Narodowego w Krakowie. Opisano proces zabezpieczenia zbiorów przed wybuchem II wojny światowej, ich przechowywania w czasie okupacji oraz powojennego funkcjonowania depozytów w muzeum. Tekst bazuje na materiałach archiwalnych, przede wszystkim zgromadzonych w Muzeum Narodowym w Krakowie. W tekście wskazano na kluczową rolę dyrektora Feliksa Kopery w ochronie Zbiorów Dzikowskich przed nacjonalizacją. Uwagę poświęcono również staraniom Artura Tarnowskiego o scalanie kolekcji i przekazanie jej państwu polskiemu – pod warunkiem okazywania ich publiczności jako galerii, względnie muzeum im. Tarnowskich z Dzikowa. Praca ilustruje złożone relacje między właścicielami kolekcji a instytucjami muzealnymi w trudnym okresie historycznym.
Pozycja
Dzieła z fundacji ks. Andrzeja Dominika Lipiewicza i ich krakowscy twórcy
(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie, 2026) Kluz, Paulina
Ksiądz Andrzej Dominik Lipiewicz (ok. 1724–1778), prawnik, profesor, dziekan i podkanclerz Wydziału Prawa, rektor Akademii Krakowskiej, kustosz kolegiaty Wszystkich Świętych, kanonik katedralny krakowski, był wybitną postacią związaną tak z uniwersytetem, jak i Krakowem. Dotychczas nie podnoszono problemu jego działalności fundacyjnej. Z prezenty uniwersytetu Lipiewicz został proboszczem m.in. w Igołomi (1760–1778) i Luborzycy (1762–1773). W tych dwóch świątyniach z jego inicjatywy i jego kosztem modernizowano wnętrza oraz wystawiono nowe ołtarze i obrazy. Jak wykazała analiza, do ich realizacji zatrudniono twórców z Krakowa, rzeźbiarzy: Ludwiga Ladislausa, Mateusza Szepsa oraz malarzy: Kazimierza Mołodzińskiego i Szymona Czechowicza. W artykule prześledzono możliwe ścieżki angażowania tych twórców i wpływ na rozwój dalszej ścieżki kariery niektórych z nich. Casus fundacji Lipiewicza stanowi przede wszystkim interesujący przyczynek do badań nad relacjami i koneksjami w krakowskim ośrodku artystycznym w drugiej połowie XVIII wieku, szczególnie w kontekście patronatu wysokiego duchowieństwa i profesorów Akademii Krakowskiej.
Pozycja
Nie tylko ary i indyki. Fauna amerykańska na arrasach Zygmunta Augusta
(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie, 2026) Czapla, Julia
Przedmiotem artykułu są przedstawienia amerykańskich zwierząt na arrasach Zygmunta Augusta. Wykonane ok. 1560 roku werdiury to dość realistyczne przedstawienia fauny zarówno Starego, jak i Nowego Świata. Występujące na nich ary, małpki, indyki i lama były wówczas znane w Europie i często, acz nie zawsze realistycznie, ukazywane. W artykule stawiam tezę, że także inne stworzenia na werdiurach mogą być przedstawieniami zwierząt amerykańskich. Analiza relacji podróżników I połowy XVI wieku (Kolumba, Vespucciego, Enciso i Fernándeza de Oviedo) wskazuje, że większość fauny Nowego Świata opisywano nazwami europejskich gatunków. W artykule staram się zidentyfikować, które z werdiur mogą być przedstawieniami amerykańskiej fauny: zarówno tej przywożonej do Europy i możliwej do zobaczenia w Niderlandach ok. 1550 roku, jak i znanej tylko z opisów (np. pumy jako lwy i wyjce jako koty z długimi ogonami). W tej interpretacji arrasy są wyrazem marzenia Zygmunta Augusta o Nowym Świecie.