REPOZYTORIUM UPJP2 - etykieta
 

Najnowsze publikacje

Pozycja
Krzywe zwierciadło mediów. Konstrukcja obrazu społeczeństwa w polskich mediach popularnych. Analiza „in memoriam” Michała Grzechyni
(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie Wydawnictwo Naukowe, 2026) Urzędowska, Aleksandra
Rozdział został poświęcony analizie sposobów konstruowania obrazu społeczeństwa w polskich mediach popularnych, inspirowanej badaniami przeprowadzonymi przez zmarłego na początku 2025 roku studenta Michała Grzechynię w jego pracy licencjackiej dotyczącej serialu „Świat według Kiepskich”. Tekst, napisany „in memoriam”, stanowi refleksję nad aktualnością i doniosłością jego ustaleń, zgodnie z którymi medialne reprezentacje społeczeństwa funkcjonują jako „krzywe zwierciadło” – nie tyle wiernie odzwierciedlające rzeczywistość, ile symbolicznie ją przetwarzające i interpretujące. Autorka omawia mechanizmy charakterystyczne dla kultury popularnej, takie jak przerysowanie, groteska, stereotypizacja oraz językowa stylizacja, wskazując ich rolę w upraszczaniu i jednoczesnym kulturowym oswajaniu złożonych zjawisk społecznych. Całość podkreśla znaczenie odpowiedzialności twórców medialnych oraz kultury popularnej jako przestrzeni diagnozy społecznej i refleksji nad kondycją współczesnego społeczeństwa.
Pozycja
Między ciekawością a odpowiedzialnością. Odbiorcy drastycznych treści w mediach i ich wybory
(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie Wydawnictwo Naukowe, 2026) Zubek, Marcelina
Rozdział podejmuje problematykę odbioru drastycznych treści w mediach, analizując napięcie między ciekawością a odpowiedzialnością towarzyszącą jednostkowym i zbiorowym wyborom. W pierwszej części omówiono teorię związaną z tematem, a także przedstawiono mechanizmy psychologiczne i społeczne, które skłaniają odbiorców do sięgania po materiały nacechowane brutalnością, cierpieniem czy przemocą. Następnie ukazano rolę mediów w kształtowaniu praktyk odbiorczych oraz strategie ich legitymizowania. Szczególną uwagę zwrócono na kwestie etyczne: granice wolności wyboru, konsekwencje emocjonalne oraz wpływ na wrażliwość społeczno-moralną. Analiza ukazuje, że decyzje odbiorców są rezultatem dynamicznej gry pomiędzy indywidualną ciekawością, normami społecznymi i odpowiedzialnością za współtworzenie kultury medialnej. Wyniki badań i rozważań teoretycznych wskazują na potrzebę refleksyjnego podejścia zarówno ze strony użytkowników, jak i instytucji medialnych.
Pozycja
Publicznie nieobiektywni. Analiza przekazu TVP Info przed i po 13 grudnia 2023
(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie Wydawnictwo Naukowe, 2026) Pawlikowska, Aleksandra
Autorka skupiła się na problemie funkcjonowania mediów publicznych w Polsce w kontekście ich misyjności, obiektywizmu i bezstronności. Poddała analizie kanał TVP Info przed i po 13 grudnia 2023 roku – to symboliczna data zmiany władzy i reorganizacji Telewizji Polskiej. W części teoretycznej przypomniała definicję oraz zadania mediów publicznych wynikające z ustawy o radiofonii i telewizji, a także podkreśliła znaczenie prawa obywateli do rzetelnej informacji. W części empirycznej autorka omówiła wyniki badań nad przekazem TVP Info w dwóch okresach: przed likwidacją (12–24 grudnia 2023) oraz po jej ponownym uruchomieniu (od 15 stycznia 2024), a także w czasie kampanii prezydenckiej w 2025 roku.
Pozycja
„Nikt nie złożył mi życzeń”. Jak sztuczna inteligencja i mechanizmy Facebooka żerują na empatii użytkowników
(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie Wydawnictwo Naukowe, 2026) Musielak, Anna Zuzanna; Gibas, Maciej
Rozdział podejmuje problematykę wykorzystania sztucznej inteligencji oraz mechanizmów Facebooka do manipulowania użytkownikami. Studium przypadku posta „Nikt mi nie złożył życzeń” ukazuje, jak fałszywe profile i generowane zdjęcia AI żerują na naturalnym współczuciu ludzi. Omówiono techniki manipulacji psychologicznej, takie jak appeal to pity, social proof czy clickbait, a także rolę algorytmów rekomendacyjnych w zwiększaniu zasięgu tego typu treści. Szczególną uwagę poświęcono zjawisku phishingu i smishingu, wskazując na ich skuteczność w pozyskiwaniu danych i wyłudzaniu pieniędzy. W zakończeniu przedstawiono propozycje działań ochronnych, w tym edukację użytkowników, zgłaszanie incydentów do CERT Polska, stosowanie uwierzytelniania dwuetapowego oraz wzmacnianie świadomości społecznej w zakresie cyberbezpieczeństwa.
Pozycja
Chwila zabawy, utracona prywatność. Barbie Box i pułapka trendów AI
(Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie Wydawnictwo Naukowe, 2026) Jędrusińska, Daria; Niedoba, Jagoda
Barbie Box to popularny trend internetowy, który angażuje użytkowników do tworzenia grafik z własnym wizerunkiem, często przy wykorzystaniu narzędzi AI. Choć z pozoru jest niewinny, rodzi pytania o prywatność, bezpieczeństwo danych i odpowiedzialne korzystanie z nowych technologii. Jakie zagrożenia się z tym wiążą i jak możemy się przed nimi chronić?